Meer spanning met het perceel

Nog niet zo heel lang geleden droeg een wijn de naam van de regio waar hij werd gemaakt. Dat is niet meer zo. De regio maakte plaats voor een druivenras. Op het etiket van een wijn uit de regio van Bordeaux moet je verdraaid goed zoeken naar de naam van de hoofdstad van de Gironde. De chocoladeletters op de fles verwijzen naar het druivenras dat de wijn domineert, zoals de merlot. Bordeaux moet genoegen nemen met de kleine lettertjes.

Bruno Suter

Tegenwoordig lijkt de consument het druivenras beter te kennen dan de regio. Die trend danken we aan de nieuwe wijnwereld. Voor de verkoop van wijnen uit de oude wijnwereld was de lange traditie van de regio belangrijk. In de nieuwe wijnwereld niet. Daar hadden de wijnproducenten wel in de smiezen dat ze dezelfde druivenrassen telen als in de oude wijnwereld. Met zo ongeveer dezelfde geuren en smaken. Die herkenbaarheid waardeert de consument. Dat is mooi meegenomen!

Als de consument maar kan kiezen voor het druivenras van z’n voorkeur! Dus: het druivenras verscheen in kapitalen op het etiket. Dat legde de nieuwe wijnwereld geen windeieren. Sterker nog, de oude wijnwereld krabde zich achter de oren en kapte uiteindelijk ook met de historische link op het etiket. Het druivenras verdrong de wijnregio. Dat gaat nu zó ver dat men druivenrassen aanplant op plekken waar deze van origine niet voorkomen, niet optimaal groeien en al helemaal niet goed afrijpen.

Een goed voorbeeld is de chardonnay. Dat is bij uitstek een druif die het goed doet in koelere wijnregio’s. Tegenwoordig vind je ‘m echter ook rond de Middellandse Zee. De planten kunnen echter niet zo goed tegen de droogte en warmte. Dat zorgt uiteindelijk voor logge en mollige wijnen met veel alcohol. Onlangs is chardonnay zelfs het meest aangeplante druivenras ter wereld geworden. Dat zegt genoeg over de nieuwe praktijk.

Misschien is de gemiddelde consument blij met deze trend, maar het doet het product wijn tekort! Het maakt van wijn een ordinair massaproduct zoals hagelslag en pindakaas, ontdaan van alles wat het zo oneindig interessant maakt. Een van de dingen die een wijn zo leuk maken, is dat je de herkomst en het seizoen erin proeft. Niets ten nadele van ander fruit, maar we hebben het nooit over de aardbeien van 2013 uit Midden-Brabant. Met druiven en hun wijn doen we dat wel.

Soms gaan we met een wijn zelfs terug naar de vorige eeuw. En dan vergelijken we ook nog eens verschillende percelen binnen bepaalde wijnregio’s. Om maar te zwijgen over de sociaal-culturele component. Oké, ik dik het misschien wat aan. Bagatelliseren wil ik het in elk geval niet. Perceelsnamen kom je in sommige wijnregio’s nog steeds tegen, zoals in de Bourgogne en de Moezel. Jawel, er is een tegenstroming die terroir (in de breedste zin van haar definitie) een grotere plek wil geven in gebiedsbepalingen.

Er komen grote veranderingen aan in de Beaujolais en Duitsland. In Priorat en de Mãconnais gebeurde dat al eerder. Oostenrijk noteert vanaf dit jaar wijngaardclassificaties. Perceelsnamen zijn niet voorbehouden aan wijngaarden, je vindt ze ook terug bij allerlei soorten akkers en weides. Boeren gaven namen aan percelen ter herkenning. Soms was dat heel makkelijk. Denk aan Le Montrachet in de Bourgogne, wat niet meer betekent dan ‘kale berg’. Of ‘Clos des Chênes’, wat staat voor zoiets als eikenbos. Er stond ooit een eikenbos op die plek.  

Als je oplet, kom je overal perceelsnamen tegen. Ook op Walcheren, waar ik mijn wijnen maak. De fruitteler die eerder actief was op mijn perceel, gaf mij een boekje van de Heemkundige Kring Walcheren. Die club is al sinds 1971 druk in de weer om alle veldnamen van percelen terug te vinden en in kaart te brengen. Het is leuk om te lezen hoe dat ging. Hoewel Wijndomein De Boe nog maar kort bestaat, merk ik dat we door het land te belopen en te bewerken vanzelf ook namen geven aan de verschillende percelen.

Het denken hierover gaf mijn gedachten een duwtje in de goede richting. Want ik kan het allemaal wel mooi vertellen, maar hoe zit het eigenlijk met mijn eigen etiketten? Daarop staat ook de naam van het druivenras. Heel prominent. Het lijkt erop dat ik ook ten prooi ben gevallen aan deze versimpeling. Tijd voor verandering! Vanaf dit jaar zullen we onze wijnen de namen geven van het perceel waar ze vandaan komen. Het druivenras kom je ook tegen. In kleine lettertjes. Laten we wijn spannend en interessant houden!

Auteur

Bruno Suter

Bruno is eigenaar van Wijndomein De Boe op het schiereiland Walcheren in Zeeland. De eerste wijnranken op het domein zijn geplant in 2021, de eerste druiven geoogst in 2023.

Bruno is landbouwingenieur. Hij studeerde aan de landbouwuniversiteiten van Wageningen en Bordeaux. Aan de Franse universiteit deed hij wetenschappelijk onderzoek naar de invloed van het klimaat op het waterpotentieel in de wijnstok. Later deed hij praktijkervaring op bij wijndomeinen in Duitsland, Engeland en Frankrijk. Nu runt hij in Zeeland een wijndomein van meer dan 6 hectare.

Onze columnisten zijn geen spreekbuis van dit online domein van de Nederlandse wijn en geven hun eigen mening. Zij delen persoonlijke verhalen over het maken, schenken en verkopen van wijn van eigen bodem.